Doanh nghiệp nhỏ và vừa luôn là xương sống của nền kinh tế Việt Nam, nhưng cũng là đối tượng chịu ảnh hưởng mạnh mẽ nhất từ những biến động của thị trường và thay đổi chính sách. Trong bối cảnh kinh tế hiện tại, các DNNVV đang phải đối mặt với hàng loạt lo lắng, từ những vấn đề tài chính cơ bản đến những thách thức mang tính chiến lược dài hạn. Nắm bắt được những mối lo này là chìa khóa để họ có thể chuẩn bị và vượt qua khó khăn.
1. Nỗi Lo Lớn Nhất: Dòng Tiền và Tiếp Cận Vốn
Đây là vấn đề kinh niên nhưng chưa bao giờ hết “nóng” đối với DNNVV.
- Sức mua giảm, doanh thu chững lại: Kinh tế khó khăn khiến người tiêu dùng thắt chặt chi tiêu, dẫn đến doanh số bán hàng của nhiều DNNVV bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Doanh thu giảm trực tiếp tác động đến dòng tiền, gây áp lực lên khả năng chi trả các chi phí cố định (tiền thuê mặt bằng, lương nhân viên…).
- Khó khăn khi tiếp cận vốn vay: Các ngân hàng thường yêu cầu tài sản đảm bảo, lịch sử tín dụng tốt và quy trình thẩm định phức tạp, khiến nhiều DNNVV, đặc biệt là những đơn vị mới hoặc không có tài sản lớn, gặp khó khăn trong việc vay vốn để duy trì hoạt động, đầu tư mở rộng hay ứng phó với khủng hoảng.
- Áp lực từ nợ xấu và công nợ: Tình trạng khó khăn chung khiến việc thu hồi công nợ từ khách hàng trở nên khó khăn hơn, làm tăng tỷ lệ nợ xấu và ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe tài chính của doanh nghiệp.
2. Biến Động Thị Trường và Sức Ép Cạnh Tranh
Thị trường không ngừng thay đổi và sức ép từ đối thủ là điều mà mọi DNNVV phải đối mặt.
- Cạnh tranh gay gắt: Không chỉ từ các “ông lớn” có tiềm lực tài chính và thương hiệu mạnh, mà còn từ vô số các DNNVV khác trong cùng ngành. Điều này đòi hỏi doanh nghiệp phải liên tục đổi mới, sáng tạo để tạo lợi thế cạnh tranh.
- Xu hướng tiêu dùng thay đổi: Người tiêu dùng ngày càng khó tính hơn, đòi hỏi sản phẩm/dịch vụ chất lượng cao hơn, bền vững hơn và cá nhân hóa hơn. DNNVV phải linh hoạt thích nghi để không bị tụt hậu.
- Thay đổi chuỗi cung ứng: Đại dịch COVID-19 và các biến động địa chính trị đã làm lộ rõ sự mong manh của chuỗi cung ứng toàn cầu, khiến chi phí nguyên vật liệu tăng cao, thời gian giao hàng không ổn định, ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động sản xuất kinh doanh của DNNVV.
3. Thách Thức Từ Chuyển Đổi Số và Nguồn Nhân Lực
Kỷ nguyên số mang đến cơ hội nhưng cũng đi kèm với nhiều thách thức.
- Chậm chân trong chuyển đổi số: Nhiều DNNVV nhận thức được tầm quan trọng của công nghệ nhưng lại thiếu nguồn lực, kiến thức và lộ trình cụ thể để triển khai. Điều này khiến họ mất đi lợi thế cạnh tranh, bỏ lỡ cơ hội tiếp cận khách hàng mới và tối ưu hóa quy trình.
- Thiếu hụt nhân lực chất lượng cao: Vấn đề thu hút và giữ chân nhân tài luôn là bài toán khó. DNNVV thường không có chính sách lương thưởng hay phúc lợi hấp dẫn như các tập đoàn lớn, dẫn đến việc khó tuyển dụng được nhân sự giỏi và dễ bị chảy máu chất xám.
- Năng lực quản lý: Nhiều chủ DNNVV là những người giỏi chuyên môn nhưng lại thiếu kinh nghiệm trong quản lý tài chính, quản trị nhân sự hay xây dựng chiến lược, dẫn đến việc điều hành kém hiệu quả.
4. Lo Ngại Về Chính Sách và Quy Định Pháp Luật
Dù có nhiều chính sách hỗ trợ, nhưng sự thay đổi liên tục cũng là một mối lo.
- Thay đổi chính sách thuế và quy định:Mặc dù có các ưu đãi thuế, nhưng việc các quy định thay đổi, cập nhật thường xuyên (như hóa đơn điện tử cho hộ kinh doanh cá thể sắp thành doanh nghiệp) đòi hỏi DNNVV phải liên tục cập nhật kiến thức, điều chỉnh hệ thống kế toán và quản lý.Ví dụ, việc triển khai hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền theo Nghị định số 123/2020/NĐ-CP và Thông tư số 78/2021/TT-BTC đã tác động mạnh mẽ đến cả hộ kinh doanh và DNNVV. Mặc dù tạo thuận lợi trong dài hạn, nhưng trong ngắn hạn, nó gây ra sự lúng túng về kỹ thuật, thay đổi quy trình kế toán và quản lý, đặc biệt là với các đơn vị chưa quen với việc minh bạch hóa toàn bộ doanh thu và chi phí. Các chính sách về quản lý thuế, đặc biệt là Luật Quản lý thuế số 38/2019/QH14, cũng yêu cầu các doanh nghiệp phải tuân thủ chặt chẽ hơn.
- Thủ tục hành chính: Dù đã có nhiều cải cách, nhưng các thủ tục hành chính đôi khi vẫn còn phức tạp và tốn thời gian, là gánh nặng cho các DNNVV không có bộ phận pháp lý chuyên trách
Vượt Qua Thách Thức: Không Chỉ Là Ưu Đãi Thuế
Miễn giảm thuế là một “cú hích” tuyệt vời, nhưng đó chỉ là một phần nhỏ trong bức tranh lớn. Để thực sự vững vàng, các DNNVV cần:
- Tăng cường quản trị tài chính: Nắm rõ dòng tiền, tối ưu hóa chi phí và xây dựng quỹ dự phòng.
- Đổi mới và sáng tạo: Luôn tìm kiếm cách cải thiện sản phẩm/dịch vụ, quy trình và mô hình kinh doanh.
- Đầu tư vào chuyển đổi số thông minh: Bắt đầu từ những giải pháp phù hợp với quy mô và khả năng tài chính, tập trung vào hiệu quả.
- Nâng cao năng lực nhân sự: Đầu tư vào đào tạo, phát triển kỹ năng cho đội ngũ hiện có.
- Chủ động tìm kiếm hỗ trợ: Tận dụng các chương trình hỗ trợ của Nhà nước, tham gia các hiệp hội ngành nghề để kết nối và học hỏi kinh nghiệm.
Các DNNVV đang đứng trước một giai đoạn đầy thử thách nhưng cũng không ít cơ hội. Quan trọng là cách họ nhìn nhận vấn đề, chủ động thích nghi và chuyển hóa những lo lắng thành động lực để phát triển.
Bạn đang gặp khó khăn về tài chính hoặc cần tư vấn pháp lý liên quan đến phá sản? Liên hệ ngay Luật Thiên Thanh để được hỗ trợ!
Hotline/Zalo: 0332.672.789
Email: [email protected]
Hoặc đến trực tiếp văn phòng của Chúng tôi tại:
Hà Nội: Phòng 302, tầng 3, 142 Lê Duẩn, phường Khâm Thiên, quận Đống Đa, Hà Nội.
Hồ Chí Minh: Phòng 6.16 RiverGate Residence, số 151 – 155 đường Bến Vân Đồn, Phường 6, Quận 4, TP. HCM.
