Trong bối cảnh kinh doanh đầy biến động, không ít doanh nghiệp phải đối mặt với khó khăn, thua lỗ, thậm chí là phá sản. Một trong những câu hỏi thường gặp nhất khi doanh nghiệp rơi vào tình trạng này là: “Doanh nghiệp thua lỗ phá sản có phải đóng thuế không?” và “Trong trường hợp nào doanh nghiệp phá sản được xóa nợ thuế?”.
Tại Luật Thiên Thanh, chúng tôi hiểu rằng đây là những vấn đề pháp lý phức tạp nhưng lại vô cùng quan trọng đối với các chủ doanh nghiệp và các bên liên quan. Bài viết này sẽ làm rõ những thắc mắc trên dựa trên các quy định pháp luật hiện hành.
1. Khi Nào Một Công Ty Được Coi Là Phá Sản?
Trước khi đi sâu vào nghĩa vụ thuế, điều quan trọng là phải hiểu rõ định nghĩa pháp lý về phá sản. Theo Khoản 2 Điều 4 Luật Phá sản 2014, một doanh nghiệp được coi là phá sản khi đáp ứng đồng thời cả hai điều kiện sau:
- Mất khả năng thanh toán: Tức là công ty không thực hiện nghĩa vụ thanh toán khoản nợ trong thời hạn 03 tháng kể từ ngày đến hạn thanh toán.
- Bị Tòa án nhân dân ra quyết định tuyên bố phá sản: Đây là bước pháp lý cuối cùng xác nhận tình trạng phá sản của doanh nghiệp.
Lưu ý quan trọng: Việc công ty thua lỗ không tự động đồng nghĩa với phá sản. Công ty chỉ được xem là phá sản khi có Quyết định tuyên bố phá sản của Tòa án nhân dân có thẩm quyền.
2. Doanh Nghiệp Có Phải Đóng Thuế Khi Phá Sản?
Câu trả lời là CÓ. Về nguyên tắc, dù doanh nghiệp có phá sản hay giải thể, nghĩa vụ đóng thuế vẫn là một trong những ưu tiên hàng đầu cần được hoàn tất.
Căn cứ Điều 138 Thông tư 38/2015/TT-BTC (sửa đổi bởi Thông tư 39/2018/TT-BTC) và Điều 54 Luật Quản lý thuế 2019, việc hoàn thành nghĩa vụ nộp thuế trong trường hợp giải thể, phá sản được quy định cụ thể:
Trách nhiệm của chủ doanh nghiệp và tổ chức nội bộ:
- Chủ doanh nghiệp tư nhân, chủ sở hữu công ty hoặc hội đồng thành viên công ty, hội đồng quản trị hoặc tổ chức thanh lý doanh nghiệp (nếu điều lệ quy định) chịu trách nhiệm hoàn thành nghĩa vụ nộp thuế của doanh nghiệp trước khi gửi đề nghị giải thể cho cơ quan đăng ký kinh doanh.
- Hội đồng giải thể hợp tác xã chịu trách nhiệm hoàn thành nghĩa vụ nộp thuế trước khi gửi hồ sơ giải thể.
Trách nhiệm của Quản tài viên/Doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản:
- Sau khi có Quyết định mở thủ tục phá sản theo Luật Phá sản 2014, Quản tài viên hoặc doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản sẽ chịu trách nhiệm chính trong việc hoàn thành nghĩa vụ nộp thuế của doanh nghiệp. Họ sẽ đại diện doanh nghiệp thực hiện các thủ tục cần thiết với cơ quan thuế.
Tóm lại: Dù doanh nghiệp có phá sản, nghĩa vụ thuế vẫn phải được thực hiện. Nợ thuế được xếp vào nhóm ưu tiên trong quá trình thanh lý tài sản của doanh nghiệp phá sản.
3. Trường Hợp Doanh Nghiệp Phá Sản Được Xóa Nợ Tiền Thuế
Mặc dù doanh nghiệp phá sản phải đóng thuế, pháp luật vẫn có quy định về các trường hợp được xóa nợ tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt. Theo Khoản 1 Điều 85 Luật Quản lý thuế 2019, doanh nghiệp sẽ được xóa nợ tiền thuế nếu thuộc trường hợp sau:
- Doanh nghiệp, hợp tác xã bị tuyên bố phá sản đã thực hiện các khoản thanh toán theo quy định của pháp luật về phá sản mà không còn tài sản để nộp tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt.
Điều kiện cụ thể để được xóa nợ thuế khi phá sản:
- Đã có quyết định tuyên bố phá sản của Tòa án.
- Đã tiến hành thanh lý tài sản và thanh toán các khoản nợ theo thứ tự ưu tiên quy định của Luật Phá sản.
- Sau khi thanh toán hết các khoản nợ ưu tiên khác, doanh nghiệp không còn tài sản nào để thanh toán khoản nợ thuế còn lại.
Lưu ý quan trọng: Việc xóa nợ này chỉ được thực hiện sau khi toàn bộ tài sản của doanh nghiệp đã được xử lý và phân chia theo đúng thứ tự ưu tiên của Luật Phá sản, và vẫn không đủ để trả nợ thuế.
4. Thứ Tự Ưu Tiên Thanh Toán Nợ Khi Doanh Nghiệp Phá Sản
Để hiểu rõ hơn về việc nợ thuế được thanh toán khi nào, cần nắm được thứ tự ưu tiên phân chia tài sản của doanh nghiệp phá sản theo Điều 54 Luật Phá sản 2014:
- Chi phí phá sản:Các khoản chi phí phát sinh trong quá trình giải quyết phá sản (thù lao Quản tài viên, chi phí định giá tài sản, chi phí công bố thông tin…).
- Khoản nợ lương, trợ cấp thôi việc, bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp đối với người lao động, các quyền lợi khác theo hợp đồng lao động và thỏa ước lao động tập thể.
- Khoản nợ phát sinh sau khi mở thủ tục phá sản nhằm mục đích phục hồi hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp (nếu có).
- Nghĩa vụ tài chính đối với Nhà nước (bao gồm nợ thuế); khoản nợ không có bảo đảm phải trả cho chủ nợ trong danh sách chủ nợ; khoản nợ có bảo đảm chưa được thanh toán do giá trị tài sản bảo đảm không đủ thanh toán nợ.
Trường hợp tài sản không đủ thanh toán: Nếu giá trị tài sản của công ty không đủ để thanh toán theo thứ tự ưu tiên trên, từng đối tượng cùng một thứ tự ưu tiên sẽ được thanh toán theo tỷ lệ phần trăm tương ứng với số nợ.
Trường hợp tài sản còn lại sau khi thanh toán hết nợ: Nếu sau khi đã thanh toán đủ các khoản nợ và chi phí giải thể/phá sản, tài sản của công ty vẫn còn, phần còn lại này sẽ thuộc về:
- Chủ doanh nghiệp tư nhân.
- Chủ sở hữu công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên.
- Thành viên của công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên, cổ đông của công ty cổ phần.
- Thành viên của Công ty hợp danh.
Luật Thiên Thanh – Giải Pháp Pháp Lý Toàn Diện Cho Doanh Nghiêp
Việc giải quyết nghĩa vụ thuế và các khoản nợ khi doanh nghiệp thua lỗ hoặc phá sản là một quá trình phức tạp, đòi hỏi sự am hiểu sâu rộng về cả pháp luật về thuế và pháp luật về phá sản. Một sai sót có thể dẫn đến những hệ lụy pháp lý và tài chính nghiêm trọng.
Luật Thiên Thanh với đội ngũ luật sư giàu kinh nghiệm trong lĩnh vực doanh nghiệp và quản lý thuế, cam kết cung cấp dịch vụ tư vấn và hỗ trợ chuyên nghiệp:
- Tư vấn chuyên sâu: Giải đáp mọi thắc mắc về nghĩa vụ thuế khi doanh nghiệp thua lỗ, tạm ngừng hay phá sản.
- Đánh giá tình hình: Hỗ trợ doanh nghiệp phân tích khả năng phá sản và các rủi ro pháp lý liên quan.
- Hỗ trợ hoàn thành nghĩa vụ thuế: Tư vấn các bước cần thiết để hoàn thành nghĩa vụ thuế trước khi giải thể/phá sản.
- Đại diện pháp lý: Hỗ trợ, đại diện doanh nghiệp làm việc với cơ quan thuế và Tòa án trong quá trình giải quyết phá sản.
- Tư vấn về xóa nợ thuế: Đánh giá khả năng và hướng dẫn các thủ tục để doanh nghiệp được xóa nợ thuế theo đúng quy định pháp luật.
Hãy để Luật Thiên Thanh đồng hành cùng doanh nghiệp của bạn trong những giai đoạn khó khăn nhất, giúp bạn đưa ra những quyết định đúng đắn và tuân thủ pháp luật.
Hotline/Zalo: 0332.672.789
Email: [email protected]
Hoặc đến trực tiếp văn phòng của Chúng tôi tại:
Hà Nội : Phòng 302, tầng 3, 142 Lê Duẩn, phường Văn Miếu – Quốc Tử Giám, Hà Nội
Hồ Chí Minh: Phòng 6.16 RiverGate Residence, số 151 – 155 đường Bến Vân Đồn, Phường Khánh Hội, Hồ Chí Minh
