Tình trạng vi phạm bản quyền truyền hình trên Internet ở Việt Nam đang ở mức báo động và gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến hoạt động và doanh thu của các doanh nghiệp truyền hình trả tiền.
Với kinh nghiệm lâu năm trong lĩnh vực sở hữu trí tuệ, Luật Thiên Thanh xin trình bày các phân tích và giải pháp để ngăn chặn tình trạng này.
1. Thực trạng vi phạm bản quyền truyền hình trên Internet
Việc xâm phạm bản quyền trên Internet diễn ra dưới nhiều hình thức tinh vi và phức tạp:
- Tải chương trình lên mạng xã hội: Các chương trình truyền hình ăn khách hoặc phim hay vừa phát sóng đã bị tải lên các mạng xã hội như YouTube, Dailymotion để thu hút lượt xem và kiếm tiền từ quảng cáo.
- Các website xem phim lậu: Nhiều trang web cho phép xem phim miễn phí, bao gồm cả phim Hollywood và phim Việt Nam, thu hút lượng truy cập (traffic) lớn để kiếm lợi nhuận từ quảng cáo.
- Livestream trái phép các sự kiện thể thao: Các trận bóng đá quốc tế bị livestream trực tiếp trên Facebook, gây thiệt hại lớn cho các đơn vị đã mua bản quyền và khiến người hâm mộ không thể xem các trận đấu một cách hợp pháp.
- Cung cấp đường link lậu: Nhiều trang báo chí chính thống cũng vô tình hoặc cố ý cung cấp các đường link bất hợp pháp, tiếp tay cho việc xem lậu phổ biến.
Tất cả những hiện tượng này cho thấy vi phạm bản quyền truyền hình tại Việt Nam là nghiêm trọng, làm xấu đi hình ảnh về thực thi pháp luật và làm sụt giảm doanh thu của các đơn vị sở hữu bản quyền hợp pháp.
2. Quy định pháp luật về xử lý hành vi xâm phạm bản quyền
Theo Luật Sở hữu trí tuệ và các văn bản hướng dẫn thi hành, các chương trình truyền hình được bảo hộ dưới dạng quyền tác giả và quyền liên quan. Chủ sở hữu của các chương trình này (các nhà đài) có quyền độc quyền khai thác các chương trình này trên mọi phương tiện truyền thông.
Các hành vi xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan có thể bị xử lý bằng các biện pháp:
- Biện pháp hành chính: Theo Nghị định 28/2017, mức phạt tiền tối đa đối với cá nhân là 250.000.000 đồng, đối với tổ chức là 500.000.000 đồng.
- Biện pháp hình sự: Theo Điều 225 Bộ luật Hình sự 2015, tổ chức và cá nhân có hành vi xâm phạm quyền và thu lợi bất chính từ 50 triệu đồng đã có thể bị xử lý hình sự, với mức phạt tù lên đến 5 năm hoặc phạt tiền nặng.
- Biện pháp dân sự: Chủ thể quyền có thể khởi kiện ra tòa để yêu cầu chấm dứt hành vi vi phạm và yêu cầu bồi thường thiệt hại (ví dụ: thiệt hại về doanh thu quảng cáo).
3. Đánh giá về chế tài và vấn đề thực thi
Theo quan điểm của Luật Thiên Thanh, chế tài pháp luật hiện nay đã đủ mạnh để răn đe. Vấn đề mấu chốt nằm ở khâu thực thi trên thực tế, do các nguyên nhân sau:
- Sự thiếu quyết liệt từ chủ thể quyền: Các nhà đài, đơn vị sở hữu bản quyền chưa thực sự cương quyết đưa các vụ việc ra cơ quan chức năng để xử lý.
- Quy trình xử lý phức tạp: Thủ tục hành chính, hình sự và dân sự còn rườm rà, chậm trễ, và thiếu cán bộ chuyên trách có trình độ nghiệp vụ cao.
4. Giải pháp đề xuất để ngăn chặn vi phạm bản quyền
Để giải quyết triệt để tình trạng này, cần có sự phối hợp đồng bộ từ nhiều phía:
- Chủ thể quyền cần cương quyết xử lý: Các đơn vị nắm giữ bản quyền lớn như VTV cần xử lý điểm một số vụ điển hình để làm gương, cảnh báo các đơn vị khác.
- Nâng cao trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp: Các doanh nghiệp không nên mua quảng cáo trên những trang web vi phạm bản quyền. Nếu không có nguồn thu từ quảng cáo, các trang web này sẽ không còn đất sống.
- Nâng cao năng lực thực thi của cơ quan chức năng: Các cơ quan như Thanh tra, Tòa án cần nâng cao chuyên môn, xử lý nhanh chóng, dứt điểm các vụ việc để hỗ trợ các đơn vị bị vi phạm.
Hotline/Zalo: 090.321.7988
Email: [email protected]
Hoặc đến trực tiếp văn phòng của Chúng tôi tại:
Hà Nội : Phòng 302, tầng 3, 142 Lê Duẩn, phường Văn Miếu – Quốc Tử Giám, Hà Nội
Hồ Chí Minh: Phòng 6.16 RiverGate Residence, số 151 – 155 đường Bến Vân Đồn, Phường Khánh Hội, Hồ Chí Minh
